आध्यात्मिक लोकांच्या मते, देवांना दान देणे हा अहंकार कमी करण्याचा आणि करुणा वाढवण्याचा एक मार्ग आहे. कारण माणूस हा संपत्तीचा केवळ विश्वस्त आहे, तिचा अंतिम मालक नाही. काही लोक खरोखरच असे मानतात का? तथापि, हे नैसर्गिक मानवी वर्तन असल्याचे दिसत नाही. काहीजणांची भक्ती ही स्वार्थीच असते. काही का असेना आपण शेवटी भक्त आहोतच की… असे भासविण्याचा प्रयत्न केला जातो.
आध्यात्मिक साधनेत आपल्या मालमत्तेचे शुद्धीकरण करणे, अहंकार कमी करणे आणि भौतिक वस्तूंपासून अलिप्तता वाढवणे यांचा समावेश असतो. हे खरोखरच खरे आहे का? ही एक निःस्वार्थ सेवा आहे, ज्यात दान केलेल्या मालमत्तेचा उपयोग अनेकदा प्रार्थनास्थळांची देखभाल करण्यासाठी आणि सामाजिक कल्याण कार्यक्रमांना निधी देण्यासाठी केला जातो. परंतु देवाला विश्वाचा सर्वात श्रीमंत स्रोत मानले जाते. तर, आपण देवाला दान देऊन त्याचा अपमान करत नाही का?
काही जण म्हणतात की वैदिक परंपरेत दान किंवा अर्पण करण्याच्या कृतीला खूप महत्त्व आहे. असा विश्वास आहे की प्रामाणिकपणे मिळवलेल्या संपत्तीतही नकारात्मक गुण जमा होतात आणि ती देवाला अर्पण केल्याने, उरलेला भाग नैतिक वापरासाठी शुद्ध होतो. हे खरे आहे का?
गरुड पुराणासारख्या धर्मग्रंथांनुसार, या दानांमुळे सकारात्मक लाभ मिळतात, कर्माचे ऋण संतुलित होते आणि आध्यात्मिक प्रगतीस मदत होते. पण हा केवळ एक विचार आहे, लोक अनेकदा नाव आणि प्रसिद्धी मिळवण्यासाठी दान करतात. हा आतापर्यंतचा अनुभव आहे. दानाची गरज देवाला नाही, तर समाजाला, प्राण्यांना आणि पक्ष्यांना आहे.
जसे देव अयोध्येला परतले(?), राम मंदिराला कोट्यवधी रुपये आणि मौल्यवान वस्तू दान करण्यात आल्या, पण त्या दान केलेल्या संपत्तीचे रक्षण कोणीही करू शकले नाही. का? देवावर विश्वास ठेवणे ही अंधश्रद्धा आहे का? या प्रश्नाचे उत्तर कोण देणार? काही लोक गुरु पदवी घेतात आणि मालमत्तेसाठी खोटे खटले करतात.
